Rolnicze sposoby uprawy

Nawożenie

Wymagania pokarmowe. Wszystkie rośliny zbożowe pobierają z gieby podobne ilości składników, czyli mają podobne wymagania pokarmowe. W plonie wynoszącym 3 t ziarna i 5,5 t słomy znajduje się około 85 kg azotu (N), 40 kg fosforu (P205) i 100 kg potasu (K20). Jeżeli plony są wyższe, to ilość pobranych składników jest także więkąza. Aby nie dopuścić do zubożenia gleby, ubytek ten należy wyrównać odpowiednimi dawkami nawozów mineralnych.

Chociaż wymagania pokarmowe zbóż, w porównaniu z takimi roślinami, jak buraki czy ziemniaki, nie są duże, to jednak bez zastosowania nawozów mineralnych nie można otrzymać wysokich plonów.

Potrzeby nawozowe. O ile wymagania pokarmowe zbóż są podobne, o tyle ich potrzeby nawozowe są różne. Żyto, które znacznie łatwiej pobiera składniki pokarmowe, ma nieco mniejsze potrzeby nawozowe niż pszenica. Zatem wielkość dawek nawozów mineralnych pod te rośliny będzie inna.

Dawki nawozów mineralnych zależą nie tylko od gatunku uprawianej rośliny, ale także od odmiany. Na przykład niektóre odmiany pszenicy ozimej, jak Luna, Grana czy Saga, wymagają większych dawek nawozów mineralnych niż odmiany Mironowska 808 czy Dana.

Trzeba również wiedzieć, w jakich fazach wzrostu rośliny pobierają najwięcej składników pokarmowych. Można wówczas tak dobrać terminy stosowania nawozów,. szczególnie azotowych, aby w tych okresach składniki pokarmowe były dostępne dla roślin.

W okresie od wschodów do krzewienia rośliny zbożowe pobierają niewiele składników pokarmowych, gdyż tylko około 10% całej ich ilości. Zaczynając od krzewienia ilość pobieranych składników pokarmowych rośnie i jest największa w czasie strzelania w źdźbło. Po wy-kłoszeniu się roślin ilość pobieranych składników maleje. W okresie od krzewienia do kłoszenia, tj. w ciągu 30-40 dni wegetacji, zboża pobierają około 70% całej ilości składników pokarmowych.

Wszystkie rośliny zbożowe najsilniej reagują na azot. Najlepsze jednak wyniki uzyskuje się przy nawożeniu wszystkimi składnikami pokarmowymi. Otrzymuje się wtedy nie tylko wyższe plony, ale i lepszej jakości. Ponadto rośliny dobrze ędżywione są mniej porażane przez choroby oraz bardziej wytrzymałe na wylęganie i wymarzanie.

Stwierdzono doświadczalnie, że efektywność 1. kg NPK wynosi 6-8 kg ziarna. Zwyżki plonu, jakie uzyskuje się w wyniku stosowania nawozów zależą od wielu czynników, między innymi od wysokości dawek nawozów, zasobności gleby w składniki pokarmowe oraz wilgotności gleby.